Nowelizacja ustawy o kredycie konsumenckim – Sankcja Kredytu Darmowego

Trzy „poziomy” sankcji kredytu darmowego  

Projekt nowelizacji ustawy o kredycie konsumenckim zakłada trzy rodzaje sankcji tj.:

1. Najsurowszą sankcję – całkowite zwolnienie konsumenta z obowiązku spłaty kapitału, odsetek i kosztów – ograniczoną do sytuacji udzielenia kredytu bez wniosku lub wyraźnej zgody.
2. Odpowiednik dotychczasowej SKD – brak obowiązku zapłaty kosztów i odsetek w przypadku ściśle określonych naruszeń obowiązków informacyjnych i proceduralnych (zamknięty katalog).
3. Najłagodniejszą sankcję – redukcję odsetek o połowę i eliminację kosztów pozaodsetkowych w przypadku drobniejszych uchybień, z możliwością miarkowania jej przez sąd.

W rzeczywistości kredytobiorców najbardziej winien interesować "drugi poziom sankcji”. Jej zastosowanie będzie miało miejsce w przypadku nieprawidłowego określenia RRSO, błędnego wyliczenia zdolności kredytowej, czy też nieprzekazania konsumentowi rzetelnych informacji – a to właśnie te uchybienia pojawiają się w umowach kredytowych najczęściej.  

W ramach postępowania sądowego instytucje bankowe podnosiły wielokrotnie, że pozbawienie przedsiębiorcy wynagrodzenia w postaci odsetek kapitałowych jest zbyt daleko idącą sankcją. Tymczasem w ramach planowanej nowelizacji, ustawodawca wskazuje wprost: sankcja kredytu darmowego w przypadku wskazanych powyżej nieprawidłowości jest sankcją jak najbardziej proporcjonalną. Powyższe zmiany wytrącają Bankom istotny argument w obronie przed roszczeniami Kredytobiorców.  

Termin na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego – zniweczenie taktyki procesowej Banków

Kolejną, równie ważną (jeśli nie najważniejszą) zmianą, która zostanie wprowadzona, jest jasne uregulowanie daty, od której należy liczyć roczny termin na złożenie oświadczenia o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego. Do tej pory ustawa stanowiła, że termin ten wynosi rok od daty wykonania umowy. Przy tym „wykonanie umowy” mogło być rozumowane różnie tj. jako moment całkowitej spłaty kredytu, albo jako moment wypłaty kredytu przez bank. Nowa ustawa nie będzie pozostawiała wątpliwości interpretacyjnych w tym zakresie: konsument może złożyć oświadczenie o skorzystaniu z sankcji kredytu darmowego w ciągu roku od dnia całkowitej spłaty kredytu.  

Sankcja kredytu darmowego również w przypadku „mniejszych” naruszeń

Do tej pory, pomimo wskazania w ustawie o kredycie konsumenckim szeregu przyczyn zastosowania sankcji kredytu darmowego, sądy powszechne uznawały zasadność SKD jedynie w przypadku „poważniejszych” naruszeń. Nowelizacja ustawy o kredycie konsumenckim zmienić ma tę praktykę – ustawodawca daje bowiem jasno do zrozumienia, że od początku jego intencją było umożliwienie zastosowania SKD również w przypadku innych naruszeń. Tym samym, na gruncie nowej ustawy również pozostałe (nawet „drobne”) uchybienia powodować będą możliwość skorzystania z sankcji, jednak w nieco okrojonym zakresie. Od teraz uchybienia mniejszej wagi będą powodować, że konsument zwraca bankowi jedynie połowę odsetek kapitałowych i innych kosztów kredytu. Chociaż zatem nowa ustawa ograniczać będzie korzyść ekonomiczną wynikającą z zastosowania SKD, w rzeczywistości prowadzić będzie do urealnienia jej stosowania również w innych przypadkach, niż błędy w wyliczeniu RRSO, czy uchybienie obowiązkom informacyjnym.  

Jeśli posiadasz umowę kredytu konsumenckiego i zastanawiasz się, czy w Twojej sprawie możliwe jest skorzystanie z sankcji kredytu darmowego, warto skonsultować się z doświadczonym prawnikiem. Kancelaria Korzybski Wojciński Kancelaria Radców Prawnych sp.k. oferuje kompleksową analizę umów kredytowych, weryfikację poprawności naliczonych kosztów oraz wsparcie w sporach z instytucjami finansowymi.